اسکلت استخوانی سر و صورت را در مجموع جمجمه (Skull)میگویند که مغز درون آن قرار گرفته است.

 

دید کلی

جمجمه بدون در نظر گرفتن استخوان متحرک فک تحتانی ، کرانیوم نامیده میشود. کرانیوم از دو بخش تشکیل شده است. جمجمه مغزی که بخشی از جمجمه است که وظیفه حفاظت از مغز را بر عهده دارد. و قسمت دوم استخوان های صورت ، در جلو و پایین جعبه مغزی قرار گرفته است و اسکلت صورت را می سازد. استخوان های جعبه مغزی 8 عدد هستند 4 عدد فرد و میانی و 2 عدد زوج و طرفی هستند. استخوان های صورت 14 عدد هستند که 6 عدد زوج و 2 عدد فرد هستند.

در مجموع 22 عدد استخوان ، جمجمه را تشکیل می دهند. در ضخامت برخی از استخوان های سر و صورت حفرات تو خالی هوایی به نام سینوس وجود دارند که به حفره بینی مرتبط هستند. غیر از مفصل گیجگاهی فکی که تنها مفصل متحرک جمجمه است بقیه استخوان ها از طریق مفاصل لیفی به یکدیگر متصل هستند.

 www.iranmedical.blogfa.com

 

استخوان های فرد جعبه مغزی

استخوان پیشانی

این استخوان دارای یک صفحه افقی و یک صفحه عمودی است. بخش عمودی ، پیشانی و جدار قدامی کاسه سر را می سازد. سطح برونی این بخش محدب است و روی آن برآمدگی های پیشانی دیده می شود. در زیر این برآمدگی ها ، قوس های ابرویی وجود دارد. سطح درونی بخش عمودی دارای چین هایی است که مربوط به چین های نیمکره های مغزی است. بخش افقی این استخوان در تشکیل حفره مغزی قدامی و بخش برونی آن در تشکیل سقف کاسه چشم شرکت می کند.

استخوان پرویزنی

این استخوان در قسمت قدامی قاعده جمجمه و در زیر استخوان پیشانی و قدام استخوان اسفنوئید قرار دارد. دارای یک صفحه سوراخ دار به نام صفحه غربالی ، یک تیغه عمودی و دو توده طرفی است . صفحه غربالی بخشی از سقف حفره بینی را می سازد، توده های طرفی در تشکیل جدار خارجی حفره بینی و جدار داخلی حفره کاسه چشمی شرکت دارند.

استخوان شب پره

این استخوان در قاعده جمجمه قرار داشته و در تشکیل حفره مغزی قدامی ، میانی و خلفی شرکت دارد. این استخوان دارای قسمت های زیر است:

تنه که در تشکیل جایگاه غده هیپوفیز و سقف حفره بینی و حلق و حلق شرکت دارد، دو بال بزرگ که دارای سوراخ هایی است برای عبور عصب ماگزیلاری و عصب ماندیبولار و شریان پرده مغزی میانی ، دو بال کوچک که محل عبور عصب بینایی است و دو زایده پتریگوئید که از طرفین سطح تحتانی تنه به طرف پایین کشیده شده اند.

استخوان پس سری

این استخوان قسمت خلفی سقف و قاعده جمجمه را تشکیل می دهد. این استخوان در سر سوراخ بیضی شکل را احاطه میکند که از طریق آن حفره جمجمه ای خلفی با مجرای مهره ای ارتباط دارد. این استخوان دارای یک صدف است که 4 تا حفره دارد، دو حفره پایینی با نیمکره های مخچه مجاور بوده و دو حفره بالایی با نیمکره های مخچه مجاور بوده و دو حفره بالایی با نیمکره های مغز مجاور هستند. در طرفین سوراخ بیضی توده های طرفی وجود دارد که دارای کانال زیر زبانی است که عصب زیر زبانی از آن عبور می کند.

استخوان های زوج جعبه مغزی

استخوان آهیانه

این استخوان قسمت های طرفی و سقف جمجمه را می سازد، این استخوان ها که با یکدیگر مفصل شده اند، در جلو با استخوان پیشانی و در عقب با استخوان پس سری ، مفصل می گردد.

استخوان گیجگاهی

این استخوان در طرفین جمجمه قرار دارد و در تشکیل قسمت جدار طرفی و قاعده کاسه سر شرکت می کند. دستگاه شنوایی - تعادلی بدن در ضخامت آن قرار دارد.

استخوان های زوج صورت

استخوان های فک فوقانی

وقتی در خط وسط با یکدیگر مفصل می شوند آرواره فوقانی را تشکیل می دهند. هر استخوان فک فوقانی در تشکیل حفرات بینی ، دهان ، کف کاسه چشم شرکت دارد. این استخوان دارای یک تنه است که بزرگ ترین سینوس صورت را دربر می گیرد و دهانه آن به حفره بینی باز می شود. این استخوان دارای 4 زایده است که مهم ترین آن ها ، زایده کامی است که سطح فوقانی آن قسمت اعظم کف حفره بینی را می سازد، سطح تحتانی در تشکیل سقف دهان و قسمت قدامی آن در تشکیل کام سفت ، شرکت دارد.

استخوان های کامی

در بخش خلفی حفره بینی و در عقب فک فوقانی قرار دارد. هر استخوان در تشکیل جداره خارجی و کف حفره بینی ، سقف دهان و کف کاسه چشم شرکت دارد.

استخوان های گونه

در طرفین صورت قرار دارد و برآمدگی گونه را می سازد. هر استخوان گونه در تشکیل جدار خارجی چشم و برجستگی گونه ای ، شرکت می کند.

استخوان های بینی

دو استخوان کوچک و تقریبا چهار گوش هستند. از نظر شکل و اندازه در افراد مختلف متفاوت اند. اتصال استخوان های بینی به هم پل بینی را می سازد.

استخوان های اشکی

کوچک ترین و خرد شونده ترین استخوان های جمجمه می باشند. این استخوان در تشکیل قسمتی از جدار داخلی کاسه چشم و جدار خارجی حفره بینی شرکت دارد. در بخش قدامی از سطح خارجی آن یک ناودان عمودی وجود دارد که جایگاه کیسه اشکی است.

استخوان های شاخک تحتانی بینی

خمیده و نازک بوده به جدار خارجی حفره بینی می چسبد. بین شاخک تحتانی و جدار خارجی حفره بینی ، ماتوس تحتانی بینی قرار دارد که مجرای اشکی بینی به داخل آن باز می شود.

استخوان های فرد صورت

استخوان تیغه بینی

استخوان نازک ، پهن و ذوزنقه ای شکل است که قسمت خلفی دیواره میانی بینی را تشکیل می دهد. نیمه فوقانی کنار قدامی آن با تیغه عمودی اتموئید (پرویزنی) و نیمه تحتانی آن با غضروف تیغه بینی مفصل می شود. کنار خلفی آن آزاد بوده و سوراخ های خلفی بینی را از هم جدا میکند.

استخوان ها فک تحتانی

بزرگ ترین و قوی ترین استخوان صورت است که به تنهایی آرواره تحتانی را می سازد و با استخوان های گیجگاهی مفصل میشود. دارای تنه نعل اسبی شکل و دو شاخه می باشد. در کنار فوقانی تنه حفراتی برای دندان ها وجود دارد. شاخ فک تحتانی از انتهای خلفی تنه به سمت بالا در هر طرف کشیده می شود و مهم ترین زایده آن زایده کوندیلار که از طریق یک دیسک غضروفی لیفی با استخوان گیجگاهی مفصل شده و تنها مفصل متحرک جمجمه را ایجاد می کند.

ملاج ها و استخوان های لامی

ملاج ها فضای نرم غشایی موقتی در استخوان های سر هستند که در ابتدای تولد وجود دارند که بعد از تولد بسته میشوند. استخوان لامی در زیر زبان و بالای حنجره قرار دارد و شکسته شدن آن سبب انسداد راه هوایی می شود.

 


 

نوشته شده توسط در سه شنبه یکم تیر 1389 ساعت 8:50 موضوع | لینک ثابت